Alleen lenen weegt zwaarder, toch kiest 42% van de kopers voor een eigen woning
Het aandeel woningen dat door alleenstaanden wordt gekocht, neemt toe. Dat blijkt uit een analyse van de Belgische vastgoedtransacties door Fednot, de beroepsfederatie van de notarissen. Vorig jaar werd 42 procent van de woningaankopen gedaan door alleenstaanden. In 2024 was dat 40 procent.
Fednot gaat ervan uit dat een woning door een alleenstaande werd gekocht wanneer de aankoop door één persoon gebeurde, ongeacht de burgerlijke staat. De federatie spreekt van een koppel wanneer de woning officieel door twee personen wordt aangekocht, eveneens los van hun burgerlijke staat.
In Vlaanderen lag het aandeel woningaankopen door singles vorig jaar op 39 procent, in Wallonië op 45 procent. In Brussel gebeurde zelfs meer dan de helft van alle woningaankopen (52%) door alleenstaanden.
Massa kandidaten
Wie alleen de vastgoedmarkt op trekt, kiest vaker voor een appartement. Meer dan de helft van alle appartementen (57%) die vorig jaar verkocht werden, ging naar een alleenstaande. In Vlaanderen lag dat aandeel op 55 procent. In Brussel en Wallonië was dat nog hoger, met respectievelijk 61 procent en 64 procent. Bij huizen waren alleenstaande kopers goed voor een aandeel van 35 procent.
Hoewel het aantal alleenstaanden in ons land al jaren toeneemt - volgens Statbel telde België vorig jaar 36 procent eenpersoonshuishoudens - spelen ook andere factoren mee in de verschuiving op de vastgoedmarkt. ‘De grote schaarste op de huurmarkt dwingt alleenstaanden richting de koopmarkt’, stelt Cedric Vanhencxthoven, bestuurder bij Heylen Vastgoed. ‘Iets huren als alleenstaande is vandaag enorm moeilijk. Bij de woningen die we te huur zetten, zien we steeds een massa kandidaten. Verhuurders kiezen vaker voor tweeverdieners, omdat ze op zoek zijn naar financiële zekerheid en stabiliteit. Maar daardoor word je als alleenstaande bijna naar de koopmarkt gedwongen.’
De koopmarkt past zich ook aan het toenemende aantal kleinere gezinnen aan, merkt Vanhencxthoven. ‘Bij nieuwbouw wordt meer en meer ontwikkeld in functie van diverse gezinssamenstellingen. Dat resulteert in kleinere eenheden in budgetcategorieën die interessant zijn voor alleenstaanden.’
‘Tegelijk zien we mensen die na een relatiebreuk liever iets kopen voor zichzelf, vanuit een bepaald zekerheidsprincipe. Ze willen iets om op terug te vallen, ook wanneer er een nieuwe relatie zou komen. Zo staan ze bij een eventuele breuk niet opnieuw voor een stressvolle zoektocht.’
Jonge singles
Bij de alleenstaanden zijn vooral de jongere kopers in de leeftijdsgroep van 26 tot 30 jaar actief. Bij de appartementen maken ze bijna een vierde (24%) van alle alleenstaande kopers uit, terwijl bij de koppels alle leeftijden gelijkmatiger vertegenwoordigd zijn.
In Vlaanderen betaalde een alleenstaande vorig jaar gemiddeld 300.451 euro voor een woning. Bij koppels was dat 394.526 euro. Als enkel naar appartementen gekeken wordt, was dat bij een alleenstaande gemiddeld 267.689 euro, en bij een koppel 310.681 euro.
‘Hoe meer mensen de koopakte ondertekenen, hoe hoger de prijs’, zegt notaris Bart van Opstal van Fednot. ‘Doorgaans kopen alleenstaanden eerder appartementen, omdat die vaak kleiner en goedkoper zijn dan een huis. Dat koppels gemiddeld meer geld in een appartement steken, heeft uiteraard te maken met hun grotere leencapaciteit.’
Grotere eigen inbreng
‘Alleenstaanden hebben voor banken een hoger risicoprofiel’, zegt Vanhencxthoven. ‘Wanneer bij een koppel een inkomen wegvalt, blijft er nog een over. Daardoor zijn banken soms strenger voor alleenstaanden. Zij zullen bijvoorbeeld een grotere eigen inbreng moeten garanderen.’
Daarbij hebben alleenstaanden een grotere terugbetalingslast. Bij BNP Paribas Fortis, dat het aantal hypothecaire kredieten met één kredietnemer vorig jaar zag toenemen, gaat gemiddeld 39 procent van het inkomen van alleenstaanden naar kredieten. De bank, die marktleider is inzake woonleningen, hanteert een maximale schuldgraad van 40 procent. Voor jongeren onder 30 jaar ligt de terugbetalingslast gemiddeld lager (37%), net als voor 55-plussers (35%).
Alleenstaanden lenen gemiddeld ook over een langere looptijd (258 maanden) dan het algemeen gemiddelde (238 maanden), stelt BNP Paribas Fortis. Al brachten singles met een quotiteit van 70 procent - het deel van de aankoopprijs dat met een lening gefinancierd kan worden - wel een hoger eigen vermogen in dan jonge kopers. ‘Banken moeten waakzaam blijven voor de verlenging van de leentermijnen of de toename van de schuldenlast’, zei Laurent Loncke, head of retail banking bij BNP Paribas Fortis, begin dit jaar bij de voorstelling van de cijfers.
‘Deze evolutie is al enkele jaren aan de gang. Ik zie op korte termijn geen verandering komen’, besluit Vanhencxthoven. ‘Aan de basis ligt de woningschaarste. Die kan alleen worden opgelost door meer aanbod te creëren, maar onder meer de vergunningenkwestie blijft een groot probleem. Om het aanbod te stimuleren en de betaalbaarheid onder controle te krijgen, moet er een turbo komen om de woonbehoefte in te vullen.’
Bron: De Tijd
